Richard Fortey: Patronen in de evolutie van het leven

Charles Darwin beschreef in de Origin of Species een aantal problemen aangaande de evolutietheorie, waaronder de schijnbare afwezigheid van tussenvormen. Anderhalve eeuw paleontologisch onderzoek heeft sindsdien een grote hoeveelheid tussenvormen opgeleverd die enkele van de belangrijkste evolutiestadia markeren, zoals de overgang van water naar land door gewervelde dieren, de oorsprong van de vogels en van het vliegen, en het ontstaan van de moderne mens en van het bewustzijn.
  
 Het lijkt een probleem dat met de toename van het aantal bekende tussenvormen ook ooit eenvoudige stambomen steeds ingewikkelder worden. Men zou de geschiedenis van het leven kunnen opvatten als een gestadige toename van complexe systemen. De eerste 3,5 miljard jaar van het leven waren er slechts eencelligen, maar deze veranderden de samenstelling van de atmosfeer waardoor meer complexe levensvormen mogelijk werden. De zogenaamde Cambrische radiatie getuigt van snelle innovatie, een toename van complexiteit en van het ontstaan van grotere zeedieren. Nieuwe ecologische structuren schenen plotseling te zijn ontstaan en zich na iedere massa-extinctie te vernieuwen.

Gebaseerd op een leven lang onderzoek aan de collectie van The Natural History Museum in Londen en een fabuleuze kennis van de paleontologische literatuur presenteert Professor Richard Fortey een serie fraaie voorbeelden van het herhaalde ontstaan ecologische structuren zoals mariene riffen en de boomvorm bij planten. Het ontstaan van zulke systemen gaf ruimte aan verdere evolutie en ligt mede aan de basis van de grote biodiversiteit. Of je deze verklaring ook kunt toepassen op het ontstaan van intelligentie is een discussiepunt dat professor Fortey ook zal bespreken in de tweede Hoboken Lecture. [do you prefer the English version?